Umman’ın, Körfez ülkeleri tarafından desteklenen ve Hürmüz Boğazı’nın yönetimi ile boğazı kullanan gemilerden gönüllü ücret toplanmasını öngören bir planı İran’a sunduğu bildirildi.
Reuters’a konuşan Körfez kaynakları ve Batılı bir diplomat teklifin detaylarını aktarırken, ABD’li bir yetkili ise uluslararası bir su yolu olan boğazda herhangi bir harç ya da ücret alınması fikrini kabul etmediklerini ve müzakere edilen anlaşmanın ücret içermeyeceğini ifade etti.
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, Tahran’ın Umman’a boğazdaki tek yönlü seyrüseferin kendi tarafındaki kısmını yönetmeyi, Maskat’ın ise karşı yönün bir kısmını üstlenmesini teklif ettiğini açıkladı.
Umman’ın sunduğu planda İran’ın tek başına kontrol sağlamayacağı ve toplanacak ücretlerin gönüllülük esasına dayanacağı belirtildi.
HÜRMÜZ İÇİN YENİ MODEL
Batılı bir diplomat bu modeli, Malakka Boğazı’nda Endonezya, Malezya ve Singapur’un seyrüsefer ile arama-kurtarma için istediği gönüllü katkılara ve uçuşlardaki gönüllü karbon vergisine benzetti.
Öte yandan ABD yönetimi, savaş öncesindeki ücretsiz geçiş statüsüne dönülmesini isterken zorunlu ücret almanın yasadışı olduğunu savundu.
Katar Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre Körfez İşbirliği Konseyi dışişleri bakanları salı günü video konferans yoluyla toplanarak su yolundaki gemilerin güvenliğini görüştü.
Ayrıca İran askeri komuta kademesi, ABD Başkanı Donald Trump’ın dondurulan İran varlıklarından gemi hasarlarının ödenmesi yönündeki teklifini reddederek bu ödemeleri kabul eden gemilerin boğazdan geçişine izin verilmeyeceğini duyurdu.
SON DURUM NE?
Bu esnada İran, 13 gün sonra ilk kez ABD’ye saldırılar başlattı. Görüşmeleri tehlikeye atmamak için duraksayan çatışmalar devam etti.
Bunun üzerine ABD Başkanı Donald Trump, askeri komutanların tavsiyesi üzerine 13 gün süren hava bombardımanını durdurduğunu, ancak müzakerelerden sonuç alınamaması halinde saldırıları yeniden başlatabileceğini belirtti.
Fox News’e verdiği demeçte İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile görüşmesi öncesinde ABD’nin güçlü bir konumda olduğunu ifade eden Trump, İran’ın nükleer tesisi yakınındaki “Kazma Dağı” altındaki tesisi de hedef alabileceklerini yineledi.
İran tarafı ise ABD ile yeni bir müzakere arayışında olmadığını vurgulayarak Washington’ı geçen ayki anlaşmayı ihlal etmekle suçladı.
